یکی از مهمترین مواردی که میتواند منجر به اخراج دارندگان اقامت دائم از کانادا (Removal) شود، ارتکاب جرایمی است که در نظام حقوق کیفری کانادا به عنوان جرایم جدی (Serious Criminality) شناخته میشوند.
بر اساس قوانین مهاجرتی کانادا، چنانچه فردی مرتکب جرمی شود که مجازات آن میتواند تا ده سال حبس باشد، ممکن است مشمول حکم اخراج قرار گیرد. از جمله این جرایم میتوان به سرقت یا تملک اموال ناشی از جرم با ارزش بیش از ۵,۰۰۰ دلار اشاره کرد.
در چنین شرایطی، یکی از راهکارهای حقوقی در اختیار فرد، طرح درخواست تجدیدنظر بر مبنای ملاحظات انساندوستانه (Humanitarian and Compassionate Grounds) است.
معیارهای بررسی دلایل انساندوستانه
در رسیدگی به این نوع درخواستها، مراجع تصمیمگیر به مجموعهای از عوامل توجه میکنند، از جمله:
- شدت و ماهیت جرم ارتکابی
- میزان پشیمانی و پذیرش مسئولیت
- امکان اصلاح و بازپروری (Rehabilitation)
- مدت اقامت و میزان استقرار فرد در کانادا
- وجود و کیفیت روابط خانوادگی در کانادا
- دشواریهای ناشی از اخراج
- و در صورت وجود، مصلحت فرزندان (Best Interests of the Child)
شرح پرونده
در پرونده Noorpour v Canada (Citizenship and Immigration), 2022 CanLII 134679، یک تبعه ایرانی در تاریخ ۱۶ دسامبر ۲۰۲۰ به اتهام سرقت از فروشگاه و تملک اموال مسروقه با ارزشی بیش از ۵,۰۰۰ دلار محکوم شد.
این جرم، طبق قانون کیفری کانادا، میتواند تا سقف ده سال حبس مجازات داشته باشد و در نتیجه در دسته جرایم جدی قرار میگیرد.
در ادامه، در تاریخ ۱۱ فوریه ۲۰۲۲، اداره مهاجرت کانادا حکم اخراج این فرد را صادر کرد. فرد نسبت به این تصمیم اعتراض کرد و موضوع به مرجع رسیدگی ارجاع شد.
سوال اصلی در این پرونده این بود:
آیا دلایل انساندوستانه به اندازهای وجود دارد که مانع اجرای حکم اخراج شود؟
تحلیل دادگاه
دادگاه در بررسی این پرونده به مواردی که در ادامه توضیح میدهیم توجه کرد:
۱. شدت و ماهیت جرم
دادگاه اعلام کرد که اگرچه در ارتکاب جرم از خشونت یا سلاح استفاده نشده است، اما با توجه به اینکه این جرم در زمره جرایم قابل مجازات تا ده سال حبس قرار دارد، شدت آن در سطح متوسط ارزیابی میشود.
۲. پشیمانی و پذیرش مسئولیت
فرد در جریان رسیدگی اظهار داشت که مرتکب جرم نشده و اقرار وی صرفا برای تسریع در آزادی از بازداشت بوده است.
دادگاه این اظهارات را نشانه عدم پشیمانی واقعی تلقی کرد.
۳. اصلاح و بازپروری
با وجود آنکه فرد در برخی جلسات مشاوره شرکت کرده بود، اما به دلیل عدم ابراز پشیمانی و عدم پذیرش مسئولیت، دادگاه نتیجه گرفت که فرایند بازپروری بهطور مؤثر محقق نشده است.
۴. مدت اقامت و میزان استقرار در کانادا
اگرچه فرد بیش از ۱۵ سال در کانادا اقامت داشت، اما دادگاه اشاره کرد که:
- فاقد موقعیت شغلی پایدار بوده،
- دارایی قابل توجهی نداشته،
- و پیوند اجتماعی یا اقتصادی قابل اتکایی ایجاد نکرده است.
در نتیجه، سطح استقرار وی در کانادا ضعیف ارزیابی شد.
۵. روابط خانوادگی
فرد دارای دو خواهر در کانادا بود؛
- یکی از آنها عمدتا در ایران زندگی میکرد،
- و دیگری نیز در جلسه رسیدگی حاضر نشد.
دادگاه از این موضوع نتیجه گرفت که روابط خانوادگی قوی و مؤثر در کانادا وجود ندارد.
۶. دشواری ناشی از اخراج
دادگاه ادعاهای فرد مبنی بر دشواری اشتغال یا بازگشت به ایران را نپذیرفت و آن را فاقد پشتوانه کافی دانست.
۷. مصلحت فرزند
با توجه به اینکه فرد فرزندی نداشت، این عامل در پرونده نقشی ایفا نکرد.
رای نهایی
با در نظر گرفتن مجموع عوامل فوق، دادگاه به این نتیجه رسید که:
دلایل انساندوستانه در این پرونده به اندازهای قوی نیست که مانع اجرای حکم اخراج شود.
در نتیجه، حکم اخراج صادره، تأیید شد.
جمعبندی
این پرونده نشان میدهد که در دعاوی مرتبط با اخراج، صرف اقامت طولانیمدت در کانادا یا طرح ادعاهای کلی درباره دشواری بازگشت، برای جلوگیری از اخراج کافی نیست.
آنچه نقش تعیینکننده دارد، مجموعهای از عوامل از جمله:
- پذیرش مسئولیت،
- اثبات بازپروری واقعی،
- ایجاد پیوندهای قوی اجتماعی و خانوادگی،
- و ارائه مستندات معتبر درباره دشواریهای واقعی اخراج است.
در غیاب این عناصر، حتی اقامت طولانیمدت نیز نمیتواند مانع اجرای حکم اخراج شود.
No comment